Je bent slachtoffer van geweld in je relatie. Of je bent bang aan het worden, omdat je het gevoel hebt dat er misschien iets niet in orde is met je relatie. Een belangrijke eerste stap is om ‘naar buiten’ te gaan een hulp te vragen. Hoe je dat zou kunnen aanpakken, staat verderop beschreven in het gedeelte over ‘hulp vragen’.
Hieronder staat wat je zélf kan doen:
|
Zeg nee
- Zeg meteen en duidelijk wanneer je iets niet leuk vindt.
- Bij de eerste klap is het belangrijk meteen te reageren. Denk niet: ‘Ik laat het even rusten’. Als er meer klappen vallen, moet je hulp vragen.
- Hoop niet dat je partner vanzelf verandert. Laat je niet overhalen tot medelijden met zijn problemen. Je kunt zijn problemen niet oplossen, je kunt hem niet ‘redden’.
- Laat je geen schuldgevoelens aanpraten. Geweld valt nooit goed te praten.
- Geweld hoef je niet te accepteren. Je hebt het recht om met respect behandeld te worden. Je mag boos worden, neen zeggen of fouten maken. Je mag van gedacht veranderen en tegen een onredelijke behandeling of kritiek protesteren. Je hebt ook het recht om weg te gaan.
- Laat weten dat je een volgende keer opstapt of de politie inschakelt.
- Je kan leren de signalen van een komende uitbarsting herkennen. Ook al breekt geweld vaak onverwacht uit. Ga weg als je de signalen merkt. Verzin een geloofwaardig excuus en ga het huis uit.
- Wees trots op jezelf wanneer je actie onderneemt en zorg voor jezelf.
- Hou een dagboek bij, zo zet je alles op een rijtje en schrijf je het van je af. Zorg dat je partner het niet kan lezen, verstop het goed.
- Doe dingen die je graag wil doen. Ga bijvoorbeeld winkelen, een cursus volgen of sport. Sluit je niet op in huis, ontmoet mensen. Pak oude vriendschappen weer op.
- Versterk je zelfbeeld. Volg een cursus assertiviteitstraining of een weerbaarheidscursus. Daar leer je opkomen voor jezelf.
- Leer je kinderen hoe en wanneer 101 te bellen.
|
Wanneer er klappen vallen
- Bescherm jezelf, vlucht of verdedig je. Reageer zoals jij wil, maar doe het met overtuiging.Denk aan je eigen veiligheid en die van de kinderen.
- Als je vlucht, zorg er dan voor niet te snel weet terug te gaan, en vraag iemand anders met je partner te praten.
- Zorg voor een mogelijkheid om snel alarm te slaan. Koop bijvoorbeeld een mobiele telefoon. Die kun je zo programmeren dat één druk op de knop verbinding geeft met de politie, de buren of iemand anders die je kan helpen. ga indien mogelijk naar buiten wanneer er geweld wordt gepleegd. Bel 101.
- Roep om hulp zodat de buren eventueel 101 kunnen bellen.
In en om huis:
Als je zicht hebt op waar en wanneer er het meest kans is op geweldpleging, kan het zin hebben maatregelen te treffen die daarmee rekening houden.
- Zorg dat er geen voorwerpen onder handbereik zijn, die als wapen gebruikt kunnen worden (zware asbakken, keukenmessen).
- Probeer bij een ruzie niet in de badkamer, garage, kelder of keuken te staan, waar zware voorwerpen of andere mogelijke wapens voorhanden zijn.
- Zorg dat je de buitendeur altijd kunt openmaken (laat de sleutel altijd in het slot of in de buurt van de deur). Zorg dat je de huissleutel op weg naar buiten snel mee kunt nemen.
Als je gewond bent:
- Ga naar een dokter of de Spoedgevallendienst van een ziekenhuis. Als het gaat om meer dan blauwe plekken, kan dit blijvende gevolgen hebben, als je niet snel behandeld wordt.
- Een dokter heeft beroepsgeheim, je kan hem gerust vertellen waar het letsel vandaan komt.
- Maak foto’s of laat foto’s maken van je wonden. Deze kunnen later als bewijsmateriaal gelden.
Als je kinderen hebt:
- Vraag je af wat je kinderen wilt en kunt vertellen.
- Vertel kinderen wat er aan de hand is, maak het bespreekbaar.
- Maak duidelijk dat het geweld niet mag en dat het niet hun fout is.
- Probeer te voorkomen dat ze getuige zijn van geweld. Dat zal niet altijd kunnen. Probeer een manier te vinden om ze in veiligheid te brengen.
Praat met je verhaal over geweld met mensen die jou willen helpen, en die je vertrouwt. Dat kan een vriendin zijn, maar ook een familielid, collega’s, buren. Diensten waar je ook bij terecht kan zijn: politie, je huisarts, de kerk of moskee, en de Centra Algemeen Welzijnswerk.
Wat je ook doet, probeer je isolement te doorbreken door contact te zoeken en te blijven houden met anderen die je kunt vertrouwen.
Sociaal Netwerk:
- Blijf contact houden met familie, vriend(inn)en, buren of met de school van je kinderen. Zorg dat ze op de hoogte zijn. Zij kunnen naar je luisteren, je steunen, eventueel onderdak verschaffen, als dat nodig is de politie waarschuwen, je naar de dokter brengen, je partner aanspreken of je stimuleren iets te ondernemen om het geweld te stoppen.
- Laat een brief met gegevens over de geweldsituatie (en eventueel foto’s) achter bij iemand die je kunt vertrouwen. Dat kan later eventueel als bewijs gelden.
Hulporganisaties:
- Hulporganisaties kunnen je steunen en helpen een einde te maken aan het geweld. Ze kunnen je helpen een sociaal netwerk op te bouwen om je isolement te doorbreken. Ze kunnen ook proberen de geweldspiraal te doorbreken en/of hulp bieden aan mannen die geweld gebruiken.
- Vraag een eerste gesprek bij hulporganisaties. Zorg daarbij dat je informatie krijgt over de mogelijkheden die er zijn om het geweld te stoppen. Vraag om informatie over allerlei vervolgstappen: relatiebegeleiding, individuele ondersteuning, residentiële opvang in een centrum, scheiding, mogelijkheden om te verhuizen of juist in je huis te blijven wonen,…
(Basis voor dit document: Brochure ‘Op Eigen Kracht’ Ministerie van Justitie, Den Haag; Niet-gepubliceerde tekst Ingrid Stals- Berchem; Zorgprogramma Een Veilig thuis-Utrecht)
Als je besluit weg te gaan, moet je je vertrek goed voorbereiden.
Die voorbereidingen kunnen ook van pas blijken als je in een noodsituatie plotseling het huis moet verlaten.
voorbereidingen:
- schakel familie en/of vrienden in om je hierbij te helpen. Vertel enkel aan mensen die je volledig kunt vertrouwen waar je naartoe gaat.
- Zorg dat je weet waar je in noodgevallen naartoe wil, en hoe je daar moet komen.
- Waar kan je naartoe?
-
ga hierbij na welke consequenties deze mogelijkheden hebben, ook t.a.v. de kinderen (school, vrijetijdsbesteding,…)
|
- wanneer een opvanghuis de meest aangewezen vluchtoptie is: contacteer indien mogelijk deze dienst op voorhand. Zij werken met een eerste gesprek; bespreek tijdens dit gesprek welke datum het meest geschikt is om te vertrekken; op deze manier kunnen ze een plaats voor je vrijhouden. Wanneer een contactname met deze dienst niet mogelijk is; ga naar een politiebureau of hulpverleningsdienst (dit opvangcentrum of een andere dienst); zij nemen dan de nodige stappen voor een opvangmogelijkheid.
- Als je een job hebt, overweeg dan om je werkgever op de hoogte te brengen van de situatie, en om je ziek te melden. Zeg je job niet op.
- Bedenk dat, als je geen eigen inkomen hebt, je altijd een leefloon kan aanvragen bij het OCMW.
- Open een eigen bankrekening. Denk na over het adres: is er een adres van een vertrouwenspersoon dat je kunt gebruiken?
- Informeer de school en/of dagverblijf van je kinderen.
- Contacteer eventueel een advocaat. Deze kan bij de vrederechter dringende maatregelen vragen (omgangsregeling met de kinderen, verandering van verblijfplaats, indien nodig een straatverbod).
- Zorg dat je weet waar je in de buurt kunt opbellen, als dat thuis niet kan.
- Bespreek met oudere kinderen van tevoren de mogelijkheid dat ze misschien samen met jou weg zullen gaan. Denk erover na of je ze daarmee wilt en kunt belasten.
- Denk aan het afmelden bij (sport- of andere) verenigingen. Zef voorlopig dat ze ziek zijn (opzeggen kan later).
Wat neem je mee?
- Je kinderen (je kan deze eventueel van school/kinderdagverblijf eventueel ophalen in afspraak met deze diensten)
- Persoonlijke bezittingen (sieraden, knuffels van de kinderen, kopij huissleutel, extra sleutels auto)
- Kleding
- Documenten (bij voorkeur worden kopieën achtergelaten bij vertrouwenspersonen):
- Paspoort/rijbewijs
- Huwelijksakte/trouwboekje
- Geboorte-attesten
- Verblijfsvergunning
- Papieren mutualiteit en SIS-kaart
- Bankpas/geld
- adressenboekje
- Papieren kinderbijslag
- Papieren verzekeringen
- Documenten i.v.m. leefloon
Je kan een koffer klaar zetten met deze persoonlijke bezittingen, kleding en documenten,
eventueel bij een vertrouwenspersoon. Verstop deze koffer ergens waar je gemakkelijk toegang toe hebt in geval van nood.
(Basis voor dit document: Brochure ‘Op Eigen Kracht’ Ministerie van Justitie, Den Haag; Niet-gepubliceerde tekst Ingrid Stals- Berchem; Zorgprogramma Een Veilig thuis-Utrecht)
Slachtoffers die uit een gewelddadige relatie zijn gestapt,
lopen vaak extra risico om verder lastig en/of aangevallen te worden door de (ex-)partner.
Juridische mogelijkheden:
- Belaging of ‘stalking’ is strafbaar. Bespreek met politie en/of een advocaat wat de mogelijkheden zijn.
Sociaal netwerk:
- Laat vrienden, je huisarts en de wijkagent weten wat er aan de hand is.
- Zoek contact met mensen in de buurt die je kunnen steunen. Hou ze op de hoogte van wat er gebeurt, bijvoorbeeld als je een paar dagen weg gaat. Vraag hun je te waarschuwen als ze een verdachte auto of persoon zien.
- Waarschuw de school, en vraag hen de kinderen niet aan je ex-partner mee te geven zonder jouw toestemming.
In en om het huis:
- Controleer het nieuwe huis op veiligheidsaspecten (sloten, uitgangen, ramen, zicht op de voordeur,…). Vraag aan de preventiewerkers van de politie of ze je hierbij kunnen helpen.
- Zorg voor goede sloten op deuren en ramen en hou ze op slot, ook als je thuis bent.
- Noteer precies wat er gebeurt, als je wordt lastig gevallen. Ga na of er getuigen zijn.
- Zorg voor vluchtwegen in je huis.
- Zorg dat alles afgesloten is als je niet thuis bent.
- Overweeg een hond te nemen. Honden zijn zeer effectieve alarmeerders.
- Neem een geheim telefoonnummer, of een mobiel telefoonnummer. Zorg dat men op het werk weet dat deze niet mag doorgegeven worden.
- Neem een antwoordapparaat. Zo hoef je niet op te nemen en kun je nagaan wie er geweld heeft. Je kan ook een telefoon met nummerweergave nemen, zodat je weet wie er belt.
- Hou belangrijke telefoonnummers (politie, familie, vrienden,…) bij de hand.
- Varieer je vaste routes in je buurt van tijd tot tijd.
(Basis voor dit document: Brochure ‘Op Eigen Kracht’ Ministerie van Justitie, Den Haag;
Niet-gepubliceerde tekst Ingrid Stals- Berchem; Zorgprogramma Een Veilig thuis-Utrecht)